تمامی مطالب علمی این سایت، به تایید تیم علمی پزشکی داروسازی دکتر عبیدی رسیده است.

زمانی که کلمه‌ی دیابت به گوشتان می‌خورد، احتمالاً اولین چیزی که به ذهنتان می‌رسد قند خون بالاست.

در این جا سعی داریم درباره بیماری دیابت، علل ابتلا به آن و روش‌های درمان و کنترل بیماری دیابت صحبت کنیم.

دیابت یک بیماری مزمن و پیش‌رونده است.

در کشور ما بالغ بر 5 میلیون بیمار دیابتی وجود دارد که نیمی از این بیماران، از بیماری خودآگاه نیستند و به علت عدم تشخیص به موقع، دچار عوارض خطرناک ناشی از بیماری می‌شوند.

دیابت چگونه شروع می‌شود؟

زمانی که بدن یک شخص نتواند به اندازه‌ی کافی انسولین تولید کند یا انسولین تولید شده را درست استفاده کند، آن شخص به دیابت مبتلا خواهد شد.

شاید این پرسش مطرح شود که انسولین چیست؟

انسولین هورمونی است که لوزه‌المعده (پانکراس) در بدن تولید می‌کند.

این هورمون، قند را از خون گرفته و به داخل سلول‌های بدن منتقل می‌کند تا بدن از آن قند به عنوان انرژی استفاده کند.

در مبتلایان به دیابت یا میزان انسولین کم است یا انسولین به دلایل گوناگون تأثیر کافی ندارد و سلول‌ها نمی‌توانند قند موجود در خون را به درستی جذب کنند.

در نتیجه، میزان قند یا گلوکز در خون بالا می‌رود و با گذشت زمان، این موضوع باعث آسیب به برخی اعضای بدن می‌شود.

حال که دانستیم دیابت چیست، بهتر است انواع آن را نیز بشناسیم؛

به طور کلی دو نوع دیابت وجود دارد:

  1. دیابت نوع یک
  2. دیابت نوع دو

در دیابت نوع یک که به آن دیابت وابسته به انسولین نیز گفته می‌شود و شیوع کمتری دارد،

دلایل ژنتیکی و محیطی علت آغاز بیماری هستند که هنوز به طور کامل هم شناسایی نشده‌اند.

افراد در هر سنی ممکن است که به دیابت نوع یک مبتلا شوند، اگرچه این نوع دیابت در کودکان و جوانان شایع‌تر است.

دیابت نوع دو که از آن به عنوان دیابت غیر وابسته به انسولین نیز یاد می‌شود،

شایع‌ترین نوع دیابت در جهان است که معمولاً به دلیل مقاومت سلول‌های بدن نسبت به انسولین رخ می‌دهد. دیابت نوع دو در بزرگسالان بیشتر دیده می‌شود

ولی به دلیل اضافه وزن، کاهش تحرک و تغذیه‌ی نامناسب شیوع آن در جوانان و نوجوانان هم رو به افزایش است.

گاهی ممکن است دیابت در گروه خاصی مانند زنان رخ دهد که به آن دیابت بارداری گفته می‌شود.

در دیابت بارداری، فرد باردار برای اولین بار با افزایش قند خون روبرو می‌شود. هرچند علائم و نشانه‌های دیابت بارداری معمولاً پس از زایمان از بین می‌رود،

اما این زنان در آینده مستعد ابتلا به دیابت نوع دو خواهند بود.

علائم دیابت چیست؟ :

  • نوشیدن زیاد مایعات و تشنگی بیش از حد
  • پرخوری
  • تکرّر ادرار
  • خستگی زیاد از حد
  • مشکلات بینایی
  • کاهش وزن
  • عدم بهبود زخم و عفونت‌های عودکننده

توصیه‌ی ما به شما این است که در صورت مشاهده‌ی علائم دیابت، به پزشک خود مراجعه نمایید.

دیابت چه عوارض خطرناکی را به دنبال دارد؟

همان‌طور که در ابتدا اشاره کردیم، بیش از نیمی از مبتلایان به دیابت از بیماری خود آگاه نیستند.

عدم آگاهی از دیابت و بالا ماندن قند خون می‌تواند در طولانی مدت به دلیل عدم تشخیص به موقع و کنترل نکردن قند خون، عوارض خطرناکی را برای بیماران به همراه داشته باشد.

از عوارض خطرناک دیابت می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • بیماری کلیوی: شایع‌ترین علت بیماری کلیوی منجر به دیالیز یا پیوند کلیه، دیابت است.
  • مشکلات بینایی: دیابت می‌تواند منجر به مشکلات جدی بینایی و حتی نابینایی شود.
  • بیماری‌های قلبی عروقی: مهمترین علت مرگ در بیماران دیابتی، مشکلات قلبی عروقی است.
  • بیماری اعصاب محیطی: دیابت با تأثیر بر اعصاب محیطی باعث اختلالات حسی و در نتیجه ایجاد زخم‌های مزمن در اندام‌ها می‌شود. عفونت ناشی از این زخم‌ها می‌تواند به قطع عضو منجر شود.

آیا من مبتلا به دیابت یا پیش دیابت هستم؟

متأسفانه تشخیص دیابت از روی علائم آن امکان‌پذیر نیست.

بنابراین توصیه‌ی ما این است که در شرایط زیر، جهت تشخیص دیابت یا پیش دیابت، حتماً به پزشک معالج مراجعه کنید؛

  1. اگر علائم دیابت را که در بالا ذکر شد دارید.
  2. اگر علائم ذکر شده را در خود مشاهده نکردید اما دچار اضافه وزن هستید. (در هر سنی که هستید.)
  3. اگر علائم ذکر شده را در خود مشاهده نکردید اما یکی یا بیشتر از یکی از معیارهای خطر زیر را دارید:
  • کم تحرکی
  • سابقه‌ی دیابت در بستگان درجه یک
  • سابقه‌ی دیابت بارداری یا تولد نوزاد با وزن بالا
  • اقوامی که به علت فشار خون بالا تحت درمان هستند.
  • زنان با سندرم تخمدان پلی کیستیک
  • وجود هموگلوبین A1C مساوی یا بیشتر از %5.7 یا اختلال تحمل گلوکز در آزمایش خون یا اختلال گلوکز ناشتا در آزمایش‌های قبلی (در ادامه به توضیح هموگلوبین A1C  می پردازیم.)
  • ابتلا به بیماری‌های همراه با مقاومت به انسولین (چاقی شدید، …)
  • سابقه بیماری‌های قلبی عروقی
  • چربی خون بالا

بقیه افراد باید اولین تست را در 45 سالگی انجام دهند.

هموگلوبین A1C چیست؟

هموگلوبین A1C یک شاخص مهم آزمایشگاهی است که نشان‌دهنده‌ی متوسط قند خون در طول 2 یا 3 ماه گذشته است و در پیگیری درمان بیماران دیابتی باید لحاظ شود.

بهتر است میزان هموگلوبین A1C هر 3 ماه یکبار در بیماران مبتلا به دیابت سنجیده شود.

نکات مهمی که در هنگام آزمایش دیابت یا پیش دیابت باید بدانید :

  • اگر نتایج آزمایش ها طبیعی باشند، باید حداقل هر 3 سال یکبار تکرار شوند.
  • اگر نتایج طبیعی نباشند یا فرد معیارهای خطر را داشته باشد، بر اساس نتایج اولیه باید با فواصل کوتاه‌تر آزمایش‌ها تکرار شوند.
  • افراد مبتلا به پیش دیابت باید سالی یکبار بررسی آزمایشگاهی انجام دهند تا پیشرفت دیابت‌شان به سمت دیابت نوع دو مورد بررسی قرار گیرد.

معیارهای آزمایشگاهی تشخیص دیابت چه هستند؟

در جدول زیر می‌توانید معیارهای آزمایشگاهی جهت تشخیص دیابت را مشاهده کنید.

diabetes دیابت

 قند خون مساوی یا بیشتر از 200 میلی‌گرم در دسی‌لیتر در یک نمونه خون تصادفی از یک بیمار که علائم آشکار .دیابت را دارد، نشانگر دیابت هست

درمان دیابت نوع 2 به چه شکل انجام می‌شود؟

اولین قدم در درمان دیابت نوع دو اصلاح سبک زندگی است که شامل موارد زیر می‌باشد:

  • رژیم غذایی مناسب و تغذیه صحیح با مشورت پزشک معالج
  • فعالیت فیزیکی منظم (150 دقیقه ورزش در هر هفته با شدت متوسط مثل پیاده‌روی تند) و کاهش وزن
  • خواب کافی
  • قطع سیگار
  • کاهش استرس

استفاده از داروهای ضد دیابت زیر نظر پزشک معالج در کنار اصلاح سبک زندگی به کنترل قند خون کمک خواهد کرد.

قابل ذکر است که قند خون مناسب برای تمام افراد و تمام سنین یکسان نیست و پزشک بر اساس شرایط بیمار، قند خون مناسب برای بیمار را تعیین می‌کند.

زمانی که کلمه‌ی دیابت به گوشتان می‌خورد، احتمالاً اولین چیزی که به ذهنتان می‌رسد قند خون بالاست.

در این جا سعی داریم درباره بیماری دیابت، علل ابتلا به آن و روش‌های درمان و کنترل بیماری دیابت صحبت کنیم.

دیابت یک بیماری مزمن و پیش‌رونده است.

در کشور ما بالغ بر 5 میلیون بیمار دیابتی وجود دارد که نیمی از این بیماران، از بیماری خودآگاه نیستند و به علت عدم تشخیص به موقع، دچار عوارض خطرناک ناشی از بیماری می‌شوند.

دیابت چگونه شروع می‌شود؟

زمانی که بدن یک شخص نتواند به اندازه‌ی کافی انسولین تولید کند یا انسولین تولید شده را درست استفاده کند، آن شخص به دیابت مبتلا خواهد شد.

شاید این پرسش مطرح شود که انسولین چیست؟

انسولین هورمونی است که لوزه‌المعده (پانکراس) در بدن تولید می‌کند.

این هورمون، قند را از خون گرفته و به داخل سلول‌های بدن منتقل می‌کند تا بدن از آن قند به عنوان انرژی استفاده کند.

در مبتلایان به دیابت یا میزان انسولین کم است یا انسولین به دلایل گوناگون تأثیر کافی ندارد و سلول‌ها نمی‌توانند قند موجود در خون را به درستی جذب کنند.

در نتیجه، میزان قند یا گلوکز در خون بالا می‌رود و با گذشت زمان، این موضوع باعث آسیب به برخی اعضای بدن می‌شود.

حال که دانستیم دیابت چیست، بهتر است انواع آن را نیز بشناسیم؛

به طور کلی دو نوع دیابت وجود دارد:

  1. دیابت نوع یک
  2. دیابت نوع دو

در دیابت نوع یک که به آن دیابت وابسته به انسولین نیز گفته می‌شود و شیوع کمتری دارد،

دلایل ژنتیکی و محیطی علت آغاز بیماری هستند که هنوز به طور کامل هم شناسایی نشده‌اند.

افراد در هر سنی ممکن است که به دیابت نوع یک مبتلا شوند، اگرچه این نوع دیابت در کودکان و جوانان شایع‌تر است.

دیابت نوع دو که از آن به عنوان دیابت غیر وابسته به انسولین نیز یاد می‌شود،

شایع‌ترین نوع دیابت در جهان است که معمولاً به دلیل مقاومت سلول‌های بدن نسبت به انسولین رخ می‌دهد. دیابت نوع دو در بزرگسالان بیشتر دیده می‌شود

ولی به دلیل اضافه وزن، کاهش تحرک و تغذیه‌ی نامناسب شیوع آن در جوانان و نوجوانان هم رو به افزایش است.

گاهی ممکن است دیابت در گروه خاصی مانند زنان رخ دهد که به آن دیابت بارداری گفته می‌شود.

در دیابت بارداری، فرد باردار برای اولین بار با افزایش قند خون روبرو می‌شود. هرچند علائم و نشانه‌های دیابت بارداری معمولاً پس از زایمان از بین می‌رود،

اما این زنان در آینده مستعد ابتلا به دیابت نوع دو خواهند بود.

علائم دیابت چیست؟ :

  • نوشیدن زیاد مایعات و تشنگی بیش از حد
  • پرخوری
  • تکرّر ادرار
  • خستگی زیاد از حد
  • مشکلات بینایی
  • کاهش وزن
  • عدم بهبود زخم و عفونت‌های عودکننده

توصیه‌ی ما به شما این است که در صورت مشاهده‌ی علائم دیابت، به پزشک خود مراجعه نمایید.

دیابت چه عوارض خطرناکی را به دنبال دارد؟

همان‌طور که در ابتدا اشاره کردیم، بیش از نیمی از مبتلایان به دیابت از بیماری خود آگاه نیستند.

عدم آگاهی از دیابت و بالا ماندن قند خون می‌تواند در طولانی مدت به دلیل عدم تشخیص به موقع و کنترل نکردن قند خون، عوارض خطرناکی را برای بیماران به همراه داشته باشد.

از عوارض خطرناک دیابت می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • بیماری کلیوی: شایع‌ترین علت بیماری کلیوی منجر به دیالیز یا پیوند کلیه، دیابت است.
  • مشکلات بینایی: دیابت می‌تواند منجر به مشکلات جدی بینایی و حتی نابینایی شود.
  • بیماری‌های قلبی عروقی: مهمترین علت مرگ در بیماران دیابتی، مشکلات قلبی عروقی است.
  • بیماری اعصاب محیطی: دیابت با تأثیر بر اعصاب محیطی باعث اختلالات حسی و در نتیجه ایجاد زخم‌های مزمن در اندام‌ها می‌شود. عفونت ناشی از این زخم‌ها می‌تواند به قطع عضو منجر شود.

آیا من مبتلا به دیابت یا پیش دیابت هستم؟

متأسفانه تشخیص دیابت از روی علائم آن امکان‌پذیر نیست.

بنابراین توصیه‌ی ما این است که در شرایط زیر، جهت تشخیص دیابت یا پیش دیابت، حتماً به پزشک معالج مراجعه کنید؛

  1. اگر علائم دیابت را که در بالا ذکر شد دارید.
  2. اگر علائم ذکر شده را در خود مشاهده نکردید اما دچار اضافه وزن هستید. (در هر سنی که هستید.)
  3. اگر علائم ذکر شده را در خود مشاهده نکردید اما یکی یا بیشتر از یکی از معیارهای خطر زیر را دارید:
  • کم تحرکی
  • سابقه‌ی دیابت در بستگان درجه یک
  • سابقه‌ی دیابت بارداری یا تولد نوزاد با وزن بالا
  • اقوامی که به علت فشار خون بالا تحت درمان هستند.
  • زنان با سندرم تخمدان پلی کیستیک
  • وجود هموگلوبین A1C مساوی یا بیشتر از %5.7 یا اختلال تحمل گلوکز در آزمایش خون یا اختلال گلوکز ناشتا در آزمایش‌های قبلی (در ادامه به توضیح هموگلوبین A1C  می پردازیم.)
  • ابتلا به بیماری‌های همراه با مقاومت به انسولین (چاقی شدید، …)
  • سابقه بیماری‌های قلبی عروقی
  • چربی خون بالا

بقیه افراد باید اولین تست را در 45 سالگی انجام دهند.

هموگلوبین A1C چیست؟

هموگلوبین A1C یک شاخص مهم آزمایشگاهی است که نشان‌دهنده‌ی متوسط قند خون در طول 2 یا 3 ماه گذشته است و در پیگیری درمان بیماران دیابتی باید لحاظ شود.

بهتر است میزان هموگلوبین A1C هر 3 ماه یکبار در بیماران مبتلا به دیابت سنجیده شود.

نکات مهمی که در هنگام آزمایش دیابت یا پیش دیابت باید بدانید :

  • اگر نتایج آزمایش ها طبیعی باشند، باید حداقل هر 3 سال یکبار تکرار شوند.
  • اگر نتایج طبیعی نباشند یا فرد معیارهای خطر را داشته باشد، بر اساس نتایج اولیه باید با فواصل کوتاه‌تر آزمایش‌ها تکرار شوند.
  • افراد مبتلا به پیش دیابت باید سالی یکبار بررسی آزمایشگاهی انجام دهند تا پیشرفت دیابت‌شان به سمت دیابت نوع دو مورد بررسی قرار گیرد.

معیارهای آزمایشگاهی تشخیص دیابت چه هستند؟

در جدول زیر می‌توانید معیارهای آزمایشگاهی جهت تشخیص دیابت را مشاهده کنید.

diabetes دیابت

 قند خون مساوی یا بیشتر از 200 میلی‌گرم در دسی‌لیتر در یک نمونه خون تصادفی از یک بیمار که علائم آشکار .دیابت را دارد، نشانگر دیابت هست

درمان دیابت نوع 2 به چه شکل انجام می‌شود؟

اولین قدم در درمان دیابت نوع دو اصلاح سبک زندگی است که شامل موارد زیر می‌باشد:

  • رژیم غذایی مناسب و تغذیه صحیح با مشورت پزشک معالج
  • فعالیت فیزیکی منظم (150 دقیقه ورزش در هر هفته با شدت متوسط مثل پیاده‌روی تند) و کاهش وزن
  • خواب کافی
  • قطع سیگار
  • کاهش استرس

استفاده از داروهای ضد دیابت زیر نظر پزشک معالج در کنار اصلاح سبک زندگی به کنترل قند خون کمک خواهد کرد.

قابل ذکر است که قند خون مناسب برای تمام افراد و تمام سنین یکسان نیست و پزشک بر اساس شرایط بیمار، قند خون مناسب برای بیمار را تعیین می‌کند.

۱۳۹۸/۰۹/۱۵

از بیماری دیابت چه می‌دانید؟

زمانی که کلمه‌ی دیابت به گوشتان می‌خورد، احتمالاً اولین چیزی که به ذهنتان می‌رسد قند خون بالاست. در این جا سعی داریم درباره بیماری دیابت، علل ابتلا به آن و روش‌های درمان و کنترل بیماری دیابت صحبت کنیم.
۱۳۹۸/۰۹/۰۹
hypoglycemia هایپوگلیسمی

هیپوگلیسمی یا یک نام پرخطر برای افت قند خون

«هیپوگلیسمی» یا افت قند خون چیست و چه ارتباطی با بیماری دیابت دارد؟
۱۳۹۸/۰۹/۰۵
diabetes نوروپاتی دیابتی

نوروپاتی دیابتی چیست و چگونه درمان می‌شود؟

بیماری دیابت کنترل نشده و قند خون بالا در درازمدت به اعصاب دست و پا آسیب می‌زند. در این مقاله با آسیب اعصاب محیطی ناشی از دیابت و علائم و درمان آن آشنا می‌شویم.