سکته قلبی و مغزی، نارسایی کبد و کلیه، قطع پا و تاری دید از جمله عوارض بیماری دیابت هستند؛ عوارضی که با تشخیص و اقدام زودهنگام قابل پیشگیری و به‌تعویق انداختن هستند. به‌همین دلیل، شعار سال‌های ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷ روز جهانی دیابت «اقدام زودهنگام در مواجهه با دیابت» اعلام شده است.
به گفته دکتر محمد رضا مهاجری تهرانی، استاد غدد و متابولیسم دانشگاه علوم پزشکی تهران، تا حدود ۵ سال پیش پزشکان در درمان دیابت تنها بر کنترل قند خون تمرکز داشتند. سپس به این نکته توجه شد که دیابت فقط قند خون نیست و خوشبختانه امروزه داروهایی داریم که به کنترل فشار خون، چربی خون، پیشگیری از سکته‌های قلبی و مغزی، کاهش مشکلات کلیوی و دفع پروتئین در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ نیز کمک می‌کنند. از این جهت امید داریم به درمان دیابت و کنترل عوارض آن که باعث افزایش طول عمر افراد مبتلا به دیابت می‌شود.
۲۵درصد افراد مبتلا به دیابت دچار زخم پای دیابتی می‌شوند
دکتر محمد رضا مهاجری تهرانی با بیان این که یکی از عوارض بیماری دیابت زخم پای دیابتی است، می‌گوید: « حدود ۲۵درصد از افرادی که دیابت دارند در طول زندگی‌شان دچار زخم پای دیابتی می‌شوند و یک چهارم این افراد ممکن است دچار قطع پا به درجات مختلف شوند. ولی این عارضه که طولانی‌ترین مدت بستری بیماران دیابتی در بیمارستان‌ها را به خود اختصاص می‌دهد قابل پیشگیری و درمان است.»
او درباره دلیل ایجاد زخم پا در افراد مبتلا به دیابت می‌گوید: «به دلیل تنگی عروقی که در پاهای افراد مبتلا به دیابت وجود دارد و کاهش حس پاها، ممکن است افراد درد را در پا حس نکنند و ممکن است متوجه ضربه به پای‌شان نشوند. در نتیجه ممکن است زخم ایجاد و عمیق شود، به استخوان سرایت کند و عفونت ایجاد شود. در نهایت اگر فرد به درمان پاسخ ندهد این موضوع منجر به قطع پا خواهد شد. از این جهت، افراد مبتلا به دیابت اگر دچار زخم پا شدند باید خیلی سریع به پزشک مراجعه کنند.»
درگیری بی‌سر و صدای کلیه در افراد مبتلا به دیابت
این استاد غدد و متابولیسم دانشگاه علوم پزشکی تهران درباره عوارض کلیوی بیماری دیایت می‌گوید: «درگیری کلیه در افراد مبتلا به دیابت با دفع پروتئین و آلبومین شروع می‌شود، به تدریج دفع پروتئین افزایش پیدا می‌کند، عملکرد کلیه به‌تدریج کاهش پیدا می‌کند و در نهایت کار بیمار به نارسایی کلیه و دیالیز می‌رسد.»
دکتر محمد رضا مهاجری تهرانی با بیان این که امروزه تعداد زیادی از افرادی که مبتلا به نارسایی کلیه هستند و نیاز به دیالیز دارند مبتلا به دیابت هستند، می‌گوید: «شایع‌ترین علت نارسایی و پیوند کلیه در ایران و جهان ابتلا به دیابت است. با این وجود امروزه این عارضه با داروهایی که داریم نه‌تنها قابل پیشگیری و درمان است بلکه می‌تواند روند بیماری را معکوس کند و حتی دفع پروتئین را کم کند.»
به گفته دکتر مهاجری تهرانی، با تشخیص، مراجعه به‌موقع و بررسی عوارض دیابت، کنترل قند و فشار خون و استفاده از داروهای جدید برای جلوگیری از عوارض کلیوی بیماری دیابت می‌توانیم از نارسایی کلیه و دیالیزی شدن افراد دیابتی جلوگیری کنیم.
این استاد غدد و متابولیسم دانشگاه علوم پزشکی تهران با اشاره به تغییر دستورالعمل درمان دیابت در سال‌های گذشته می‌گوید: «هدف درمان بیماری دیابت در ابتدا فقط کنترل قند خون بود ولی در حال حاضر پرسش‌هایی که از بیماران مطرح می‌شود این است که آیا سابقه بیماری قلبی، سکته‌های قلبی، نارسایی قلبی دارند؟ چون پاسخ به این پرسش مسیر درمان بیماران مبتلا به دیابت را تغییر می‌دهد. سوال دیگر این است که آیا دفع پروتئین و آلبومین وجود دارد ؟ پاسخ به این سوال نشان می‌دهد درگیری کلیوی وجود دارد یا نه. در ادامه این تغییرات، از یک تا دو سال قبل بررسی کبد هم جزو درمان دیابت شده است.»
او در پایان درباره درمان بیماران دیابتی با داروهای GLP-1 می‌گوید: «داروهایی مثل GLP-1ها که امروز در ایران دردسترس است. این داروهای می‌توانند در افراد مبتلا به دیابت وزن را تا ۲۰درصد کم کنند، حدود ۲درصد شاخص هموگلوبین A1c یا معدل قند خون را کاهش دهد و از همه مهم‌تر از سکته‌های قلبی، نارسایی قلبی، دفع پروتئین و نارسایی کلیه و کبد را جلوگیری کند.»
ارزیابی ریسک ابتلا به دیابت نوع ۲
داروسازی دکتر عبیدی به مناسب هفته دیابت امکان ارزیابی رایگان و آسان ریسک ابتلا به دیابت نوع ۲ را فراهم کرده است. با ورود به این پرسشنامه و پاسخ به ۷ سوال می‌توانید از ریسک ابتلای خود به بیماری دیابت نوع ۲ در سال‌های آینده با خبر شوید.
برای ورود به این پرسشنامه کلیک کنید.
دیدگاه کاربران